DEELNEMERS & DOCENTEN OVER KUNST OP RECEPT

In het najaar van 2025 is bij Factorium een pilot gestart voor Kunst op Recept Tilburg. Een dertigtal deelnemers zijn aan de slag gegaan met een cursus zang, dans of beeldende kunst. Drie deelnemers en de docenten delen hun ervaring:

Dansen op recept
'Tijdens de danslessen werd het vrije bewegen en het studeren van pasjes afgewisseld. De pasjes voelden voor mij wat veiliger, maar de vrije beweging werd ook goed begeleid door de docent. Er was weinig verwachting: de docent deed het echt samen met de groep, om te kijken waar de behoefte was. Hij was begripvol en paste de les aan naar ieders kunnen. Hij had er ook altijd weer zin in. Ik vond het aan het begin van de cursus heel moeilijk om met mijn armen te bewegen en ruimte in te nemen. In de laatste les dansten we op een nummer van Lady Gaga, en besefte ik: ik voel me een stuk vrijer nu. Ik ben veel speelser gaan bewegen. Het heeft me iets vertrouwder met en vrijer in het bewegen gemaakt. Ook gaf de les wat glans en plezier aan de dag.'
- Deelnemer

'Bij Kunst op Recept ging het om verbinding, elkaar zien en horen - door te dansen. De lessen hebben we net wat anders aangepakt dan gewoonlijk: we hebben eigenlijk samen de lessen gemaakt, in plaats van dat ik als docent alles bedenk. De deelnemers inspireren mij ook als docent: het heeft me weer nieuwe inzichten gegeven in hoe je danslessen kunt aanpakken. Ik ben de cursus begonnen als een reguliere les, maar met ruimte voor improvisatie en eigen inbreng. Elke les heb ik ingecheckt bij de behoeften van deelnemers: ik laat ruimte voor suggesties binnen de groep. We hebben samen gezocht naar wat “dans” is en wat ieder er voor zichzelf uit kan halen. De lessen bestonden uiteindelijk steeds uit een deel choreografie (pasjes leren) en een deel improvisatie (vrij dansen). Ik vond het heel mooi om de ontwikkeling van iedereen individueel en de groep als collectief te zien. Iedereen kwam met een eigen doel of verhaal. "Ik durfde eerst niet te dansen, nu ga ik op vakantie en heb ik al zin om daar mee te dansen", en "ik voel me beter in mijn lichaam", zijn twee opmerkingen die mij bijvoorbeeld bijbleven.'
- Docent Kevin

Zingen op recept
'Tijdens het zingen ging het om het plezier, niet om het presteren. Van tevoren vond ik de drempel te hoog om me aan te melden voor een jaarcursus. Omdat dit voor zo’n korte periode was, was de drempel laag genoeg. De docent was heel rustig en duidelijk en bracht balans in de groep. Ze nam de leiding, legde af en toe iets anders uit en was flexibel. De lessen waren leuk: we begonnen altijd met oefenen en studeerden daarna met de hele groep liedjes in. Achteraf hadden we koffie en thee, daar hebben we vooral gesocialized. Ik ben nu ook meer thuis aan het zingen. En tijdens Kunst op Recept heb ik besloten me aan te melden voor een zangcursus: daar ga ik nu mee verder!'
- Deelnemer 

'Ik vond het bijzonder om te zien wat zingen of kunst kan betekenen voor mensen. Ik heb de deelnemers zien groeien. Eerst zijn mensen wat voorzichtiger, daarna zakt de schroom vaak weg. Veel deelnemers waren steeds meer open en aan het einde zongen ze voluit mee!
Ik begin de lessen met een korte opwarming, we oefenen wat techniek en daarna gaan we nummers instuderen, gewoon lekker samen zingen. Ook herhalen we vaak wat van een vorige les. De lessen verschillen niet heel erg van de reguliere lessen: ze zijn alleen misschien nog nét wat extra laagdrempelig. Het lesgeven bij Kunst op Recept heeft voor mij vooral nog meer bewustzijn gegeven over wat kunst voor betekenis kan hebben. Dat weet ik natuurlijk wel, maar dan zie je het even weer: de waarde van wat je aan het doen bent. Ook zag ik dat deelnemers naar elkaar toe groeiden en dat er waardevolle contacten ontstonden. Het koffie- en theemoment achteraf gaf daar ook nog extra de ruimte voor.'
- Docent Barbara

Schilderen op recept 
'Ik vond het schilderen heel leuk en rustgevend. Het waren leuke opdrachten, ze zorgden voor een beetje verwerking. De cursus bestond uit twee delen van een heel andere soort. De eerste helft, het schilderen van de LP-hoes, had een wat vrijere opzet. Bij de tweede helft, het schrijven en de collage, was je juist wat preciezer en gedetailleerder aan het werken. Er was fijne begeleiding, met relaxte docenten en vrijwilligers erbij. De docenten waren geïnteresseerd, oprecht en gaven goede aanwijzingen.'
- Deelnemer 

'Ik heb iedereen stappen zien zetten tijdens de cursus. Ik heb mensen gezien die langzaamaan een stap naar voren durven te zetten, de moed hebben zich te uiten, via de kunst. Het maken van kunst stimuleert ook om in contact te komen met elkaar. In de cursus starten we met een kennismaking en ontmoetingsactiviteit, waar je elkaar gaat tekenen zonder te kijken. We doen ook een technisch onderdeel en daarna gaan we aan de slag met de opdrachten, in dit geval bijvoorbeeld het schilderen van een LP-hoes. Door het maken van je eigen kunstwerken leer je anders kijken.
Ook kan je elkaar leren kennen én van elkaar leren. Het is als docent leerzaam en mooi om te zien. Dat sommige mensen nét een haakje hebben gekregen waardoor ze verder kunnen. Dat het rust of ontspanning brengt. Of dat je gewoon even loskomt van de problemen die er spelen in het leven. Daar doe je het ook voor.'
- Docent Jessica

'Ik vond het erg leuk om les te geven bij Kunst op Recept. Iedereen heeft een eigen verhaal én iedereen maakt heel eigen creatieve uitingen. Zonder ervaring, even over een drempel geholpen, worden de mooiste kunstwerken gemaakt. 
Het tweede deel van de cursus Beeldende Kunst, waarin ik lesgeef, had het thema ‘Mijn grote liefde’. Na de introductie met voorbeelden en citaten uit de literatuur schreven deelnemers een korte, persoonlijke tekst. Met een quote uit de tekst maakten de deelnemers een (typo)grafisch ontwerp te maken op ansichtkaartformaat. De deelnemers hebben elk op hun eigen manier de opdracht vertaald.  
Tijdens de cursus vind ik het belangrijk dat iedereen zich gezien en gehoord voelt. Tijdens de workshop vinden leuke gesprekken plaats - over de kunstwerken, over persoonlijke zaken en over allerlei algemeenheden. En het bespreken van de kunstwerken tijdens de eindevaluatie leverde bijzondere gesprekken op.'
- Docent André

^{Kunst op Recept Tilburg werd aangeboden met financiële ondersteuning van Gemeente Tilburg en het Lang Leve Kunst fonds (Fonds Sluyterman van Loo), en in samenwerking met Stoute Schoenen en Astare Tilburg. We willen de zorg- en welzijnspartners die het concept ondersteunen en/of een rol speelden in verwijzing graag bedanken, waaronder ContourdeTwern Tilburg, PrimaCura, Praktijksteun en ToegangTilburg.}

^{Foto's: Jostijn Ligtvoet}

TERUG